รู้จักมาตรฐานไฟถนน และการเลือกโคมไฟให้เหมาะกับพื้นที่ใช้งาน

May 16, 2025 1 min read

ในช่วงเวลากลางคืน ไฟถนนไม่ได้มีหน้าที่เพียงให้ความสว่างเท่านั้น แต่ยังมีบทบาทสำคัญในการป้องกันอุบัติเหตุ และเพิ่มความปลอดภัยให้กับผู้ใช้ถนนทุกคน ไม่ว่าจะเป็นผู้ขับขี่หรือผู้เดินเท้า ด้วยเหตุนี้ กรมทางหลวงจึงได้กำหนดมาตรฐานไฟถนน และระดับมาตรฐานความสว่างถนนไว้อย่างชัดเจน เพื่อให้การออกแบบ ติดตั้ง และใช้งานโคมไฟบนถนนเกิดประสิทธิภาพสูงสุด

บทความนี้จะพาคุณไปรู้จักกับเกณฑ์มาตรฐานความสว่างถนนของกรมทางหลวง รวมถึงเทคนิคการติดตั้งและเลือกใช้โคมไฟที่เหมาะสม เพื่อยกระดับความปลอดภัยอย่างแท้จริง

ความสำคัญของมาตรฐานไฟถนนกับความปลอดภัยของผู้ใช้ถนน

การมีระบบไฟถนนที่ได้มาตรฐานจะช่วยเพิ่มความปลอดภัยให้มากขึ้น โดยเฉพาะในพื้นที่ที่มีการจราจรหนาแน่นหรือมีสถิติอุบัติเหตุสูง ซึ่งประโยชน์หลักของการติดตั้งไฟถนน ได้แก่

• เพิ่มทัศนวิสัยในการขับขี่ : ช่วยให้ผู้ขับขี่สามารถมองเห็นเส้นทาง ป้ายจราจร ผู้ใช้ถนนคนอื่น และสิ่งกีดขวางบนถนนได้อย่างชัดเจน
• ลดความเสี่ยงอุบัติเหตุ : แสงสว่างที่เหมาะสมจะช่วยให้มองเห็นเส้นทางและสิ่งกีดขวางได้ชัดเจนขึ้น ช่วยลดโอกาสเกิดอุบัติเหตุในเวลากลางคืน
• สร้างความมั่นใจให้กับประชาชน : ถนนที่มีแสงสว่างเพียงพอจะช่วยให้ผู้คนรู้สึกปลอดภัยมากขึ้น ทั้งผู้ใช้ถนนและชุมชนโดยรอบ
• ช่วยระบุสิ่งกีดขวางบนถนน : แสงสว่างที่เพียงพอช่วยให้ผู้ขับขี่สามารถมองเห็นและหลีกเลี่ยงสิ่งกีดขวางหรืออันตรายบนถนนได้ทันท่วงที
• เพิ่มประสิทธิภาพการใช้ถนนในเวลากลางคืน : โดยเฉพาะในเขตเมืองและพื้นที่เศรษฐกิจ ที่จำเป็นต้องเดินทางตลอด 24 ชั่วโมง
  

หมายเหตุ: ค่าลักซ์ที่กำหนดจะช่วยให้สามารถออกแบบและเลือกโคมไฟถนนให้เหมาะสมกับลักษณะการใช้งานได้อย่างถูกต้อง

เกณฑ์มาตรฐานความสว่างถนนของกรมทางหลวง

กรมทางหลวงได้กำหนดค่าความสว่างเฉลี่ยของถนนแต่ละประเภท โดยวัดเป็นหน่วย “ลักซ์ (Lux)” ซึ่งหมายถึงปริมาณแสงที่ตกกระทบบนพื้นผิวถนน แบ่งตามลักษณะพื้นที่ใช้งาน ดังนี้

หมายเหตุ: ค่าลักซ์ที่กำหนดจะช่วยให้สามารถออกแบบและเลือกโคมไฟถนนให้เหมาะสมกับลักษณะการใช้งานได้อย่างถูกต้อง

เทคนิคการติดตั้งไฟถนนตามมาตรฐาน

การติดตั้งไฟถนนให้สอดคล้องกับมาตรฐานกรมทางหลวงควรเลือกวิธีการติดตั้งให้เหมาะสมกับลักษณะของถนน โดยสามารถแบ่งได้เป็น 2 รูปแบบหลัก

การติดตั้งไฟแบบต่อเนื่อง (Continuous Lighting)

การติดตั้งโคมไฟถนน เป็นการติดตั้งแบบเรียงต่อเนื่องตลอดเส้นทางในระยะห่างที่เหมาะสมเพื่อให้เกิดค่าความสว่างสม่ำเสมอ ลดจุดมืด และเพิ่มความปลอดภัยขณะขับขี่ในช่วงกลางคืน เหมาะสำหรับถนนที่มีปริมาณการจราจรสูง เช่น ถนนในเมือง ทางหลวงพิเศษ หรือถนนที่มีผู้ใช้จำนวนมาก

การติดตั้งไฟเฉพาะบริเวณ (Specific Lighting)

การติดตั้งไฟเฉพาะในจุดสำคัญหรือจุดเสี่ยงจะช่วยลดการใช้พลังงานโดยไม่จำเป็น และยังช่วยควบคุมงบประมาณได้ดี โดยยังคงเน้นให้แสงครอบคลุมบริเวณที่มีความเสี่ยงได้อย่างทั่วถึง เหมาะสำหรับจุดที่ต้องการเน้นความปลอดภัยเป็นพิเศษ เช่น จุดทางแยก ทางข้าม ทางเดินเท้า หรือจุดเสี่ยงอื่น ๆ

ข้อแนะนำสำหรับการออกแบบและติดตั้งไฟถนนให้ได้มาตรฐาน

การออกแบบและติดตั้งไฟถนนที่มีประสิทธิภาพต้องอิงจากปัจจัยด้านเทคนิคและความปลอดภัย ดังนี้

เลือกโคมไฟที่ให้แสงสว่างเหมาะสม

ควรเลือกใช้โคมไฟแบบ LED ที่มีคุณภาพสูง โดยจะต้องมีค่าความสว่าง (Lumen) ตามเกณฑ์ที่กำหนด ที่สำคัญจะต้องเลือกให้เหมาะกับประเภทของถนน เช่น โคมไฟถนน LED 40W - 100W สำหรับถนนสายรอง หรือหลอด LED 100W - 150W สำหรับถนนสายหลักหรือถนนในเมือง

วางตำแหน่งเสาไฟให้เหมาะสมกับเส้นทาง

ระยะห่างระหว่างเสาควรสัมพันธ์กับความสูงของเสาไฟ โดยทั่วไปจะอยู่ที่ 3.8-4 เท่าของความสูงเสา เช่น เสาไฟสูง 7 เมตร ควรวางห่างกันประมาณ 26-28 เมตร เพื่อให้แสงสว่างกระจายอย่างทั่วถึงและลดจุดอับแสง

ใช้วัสดุและอุปกรณ์ที่ได้มาตรฐาน

โคมไฟควรได้รับการรับรองตามมาตรฐาน มอก. หรือมาตรฐานสากล เช่น IEC, RoHS เพื่อให้มั่นใจในคุณภาพ อายุการใช้งาน และความปลอดภัย

ดูแลรักษาและตรวจสอบระบบไฟถนนอย่างสม่ำเสมอ

ควรมีการตรวจสอบ บำรุงรักษา และทำความสะอาดโคมไฟถนนเป็นระยะ เช่น การล้างฝาครอบ การเปลี่ยนหลอดไฟ และตรวจสอบระบบสายไฟ เพื่อรักษาระดับความสว่างให้คงที่อยู่เสมอ

โคมไฟถนนโซลาร์เซลล์ ตัวเลือกที่คุ้มค่าและปลอดภัย

ในยุคที่พลังงานกลายเป็นสิ่งมีค่า การเลือกใช้โคมไฟถนนโซลาร์เซลล์จึงกลายเป็นทางเลือกยอดนิยม โดยเฉพาะในพื้นที่ห่างไกลหรือบริเวณที่ไม่สามารถเดินสายไฟได้ อีกทั้งโคมไฟถนนโซลาร์เซลล์ยังช่วยประหยัดพลังงาน ลดการปล่อยคาร์บอน และยังสามารถให้ความสว่างได้ตามมาตรฐานความสว่างถนนของกรมทางหลวง

สนใจโคมไฟถนนคุณภาพสูง ต้องเลือก Boviga

หากคุณกำลังมองหาโคมไฟถนนเพื่อนำไปติดตั้งบริเวณสถานประกอบการ ที่ทั้งประหยัดพลังงานและได้มาตรฐานความสว่างตามเกณฑ์ของกรมทางหลวง ขอแนะนำ โคมไฟถนนสาธารณะและโคมไฟถนนโซลาร์เซลล์จาก Boviga ที่ออกแบบให้ตรงตามมาตรฐานตามข้อกำหนดของกรมทางหลวง เพื่อความปลอดภัยและความคุ้มค่าในระยะยาว ติดตั้งง่าย ประสิทธิภาพสูง พร้อมรับประกันคุณภาพทุกชิ้นส่วน ติดต่อสอบถามหรือขอใบเสนอราคากับผู้เชี่ยวชาญของเราได้ที่ Line: @boviga หรือโทร 02-114-3656

ข้อมูลอ้างอิง

1. ข้อกำหนดและมาตรฐานทั่วไปงานติดตั้งไฟฟ้าแสงสว่างบนทางหลวง โดย กรมทางหลวง. สืบค้นเมื่อวันที่ 6 พฤษภาคม 2568 จาก https://www.yotathai.com/yotanews/lighting-installation